วัดพนัญเชิงเป็นวัดเก่าแก่ที่มีมาก่อนสมัยกรุงศรีอยุธยา ไม่มีหลักฐานการสร้างที่แน่ชัด นอกจากปรากฏในพงศาวดารเหนือ ที่กล่าวถึงเรื่องราวความรักของพระเจ้าสายน้ำผึ้งกับพระนางสร้อยดอกหมาก ซึ่งจบลงด้วยความเศร้าและความสูญเสีย พระเจ้าสายน้ำผึ้งจึงทรงสร้างวัดนี้ขึ้นในบริเวณที่ปลงพระศพพระนางสร้อยดอกหมาก และพระรา
